GLUTARALDEHİT

GLUTARALDEHİT (CAS No 111-30-8, pentandial, C5H8O2), ağırlıklı olarak %50 ve %25 sulu çözeltiler hâlinde tedarik edilen endüstriyel bir aldehit biyositidir, petrol ve gaz üretiminde, soğutma ve proses sularında, kâğıt fabrikalarında, hayvansal üretimde ve endüstriyel ürünlerde bakteri, alg ve mantarları kontrol etmek için, ayrıca tabaklama, çapraz bağlama ve dezenfeksiyon ajanı olarak kullanılır.
Glutaraldehit, hızlı etkili, geniş spektrumlu, oksitleyici olmayan, hidrojen sülfür, yüksek tuzluluk ve organik yük varlığında etkinliğini koruyan, halojenli yan ürünler oluşturmayan ve boru hatları ile ekipmanlarda kullanılan çoğu metalle uyumlu bir biyosit olduğu için su arıtma ve petrol sahası kimyagerleri tarafından seçilir.
Glutaral, mikroorganizmaların hücre duvarı, zarı ve enzimlerindeki proteinlerin amino gruplarını çapraz bağlayarak çalışır, taşıma ve metabolizmayı engelleyerek hücreleri, petrol sahalarında ekşimeye ve mikrobiyolojik kaynaklı korozyona neden olan sülfat indirgeyen bakteriler dâhil, öldürür.

CAS No: 111-30-8
EC No: 203-856-5
Molekül formülü: C5H8O2
Molekül ağırlığı: 100.12 g/mol
Başlıca endüstriyel form: %50 sulu çözelti (ayrıca %25 ve karışımlar)
Görünüm: Berrak, renksiz ile açık sarı arası sıvı, keskin koku
pH (%50'lik çözelti): Yaklaşık 3–5
Bağıl yoğunluk (%50'lik çözelti): Yaklaşık 1.12–1.13

GLUTARALDEHİTİN YAYGIN ÜRÜN VE KİMYASAL ADLARI:

GLUTARALDEHİT, Glutaraldehit, Glutaraldehit %50, Glutaraldehit %25, Glutaraldehit Çözeltisi, Glutaral, Pentandial, 1,5-Pentandial, Glutarik Dialdehit, Glutardialdehyde, Glutarik Aldehit, GA, GDA, Glutaraldehit Biyositi, Aldehit Biyositi, Ucarcide, Aldesan

GLUTARALDEHİT yaygın kimyasal ve ticari addır, pentandial IUPAC, glutaral ise INN/INCI adıdır. Endüstride GLUTARALDEHİT genellikle konsantrasyonuyla, örneğin “glutaraldehit %50” veya “GA 50” şeklinde anılır. Ucarcide ve Aldesan, glutaraldehit bazlı biyositlerin ticari adlarına örnektir. Birçok biyosidal ürün GLUTARALDEHİTİ kuaterner amonyum bileşikleriyle (benzalkonyum klorür veya didesildimetilamonyum klorür gibi) birleştirir, bu karışımların kendi adları ve kayıtları vardır ve GLUTARALDEHİTİN kendisiyle aynı değildir.

GLUTARALDEHİT NEDİR?

Günümüzde GLUTARALDEHİTİN en büyük kullanım alanı hastaneler değil endüstridir. Petrol ve gaz işletmeleri GLUTARALDEHİTİ enjeksiyon suyu, üretim suyu, hidrolik çatlatma sıvıları, boru hatları ve depolama tanklarını zararlı bakterilerden arındırmak için kullanır. Soğutma suyu ve kâğıt fabrikası işletmecileri ürünü klor veya bromu tamamlayan, oksitleyici olmayan biyosit olarak kullanır. Kanatlı ve domuz üreticileri üretim döngüleri arasında barınak, ekipman ve araçları temizlemek için GLUTARALDEHİT bazlı dezenfektanlar kullanır, tabakhaneler ise GLUTARALDEHİTİ kromsuz ve yumuşak deri üretmek için kullanır.
Tüm bu kullanıcılar için GLUTARALDEHİTİ cazip kılan üç özellik vardır. Geniş bir mikroorganizma grubunu hızla öldürür, hidrojen sülfür veya indirgen koşullarla etkisizleşmez ve birçok oksitleyici biyosit gibi karbon çeliği veya paslanmaz çelikte korozyona neden olmaz.

Bu dialdehit uygun şekilde seyreltildiğinde çevrede ve biyolojik atık su arıtmada bozunur, biyobirikim yapmaz. Ancak konsantre ürün toksik ve aşındırıcıdır ve sucul organizmalar için çok toksiktir, bu nedenle kontrollü koşullarda dozlanmalı, depolanmalı ve deşarj edilmelidir.

GLUTARALDEHİTİN başlıca endüstriyel pazarları: Petrol sahası kimyasalları (su enjeksiyonu, çatlatma, boru hatları, tanklar), endüstriyel soğutma suyu, selüloz ve kâğıt (sümüksü tabaka kontrolü, katkılar), hayvan sağlığı ve çiftlik hijyeni, deri tabaklama ve yeniden tabaklama, teknik ürünlerin ambalaj içi ve proses sırasında korunması, şeker işleme, metal işleme sıvıları, röntgen ve fotoğraf işleme, tahnit ve tıbbi cihaz dezenfektanları.

Glutaraldehit, OHC(CH2)3CHO yapısında beş karbonlu doymuş bir dialdehittir. Saf hâlde polimerleşeceğinden endüstriyel GLUTARALDEHİT stabilize edilmiş, hafif asidik sulu çözelti olarak tedarik edilir. Ürün esas olarak akrolein ve vinil eterden piran prosesiyle üretilir, ardından hidroliz, saflaştırma ve suyla seyreltme uygulanır.
Suda GLUTARALDEHİT hidratlar, halkalı hemiasetaller ve bazı oligomerler hâlinde bulunur. Ticari çözeltilerin hafif asidik pH'ı bu türleri depolamada kararlı tutar. GLUTARALDEHİT alkali suya dozlandığında mikroorganizmalara karşı daha reaktif hâle gelir, ancak aynı zamanda yavaşça polimerleşir, bu nedenle biyosidal etki hızla gelişir ve sistemde uzun süre kalıcı değildir.

GLUTARALDEHİTİN CAS NUMARASI, EC / EINECS NUMARASI VE KİMYASAL KİMLİĞİ

Ürün adı: GLUTARALDEHİT
IUPAC adı: Pentandial
CAS No: 111-30-8
EC / EINECS No: 203-856-5
AB İndeks No: 605-022-00-X
Molekül formülü: C5H8O2
Molekül ağırlığı: 100.12 g/mol
Kimyasal sınıfı: Alifatik dialdehit, oksitleyici olmayan biyosit
Başlıca işlevleri: Biyosit, dezenfektan, sümüksü tabaka kontrol ajanı, koruyucu, tabaklama ajanı, çapraz bağlayıcı
AB biyosit durumu: Ürün tipleri 2, 3, 4, 6, 11 ve 12 için onaylı aktif madde (Uygulama Tüzüğü (EU) 2015/1759)
REACH: SVHC Aday Listesi'nde (Temmuz 2021'den beri, solunum hassaslaştırıcı özellikler)

GLUTARALDEHİTİN FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLERİ

GLUTARALDEHİT %50 (TİPİK ENDÜSTRİYEL KALİTE):
Miktar tayini: Yaklaşık %50
Görünüm: Berrak, renksiz ile açık sarı arası sıvı
Koku: Keskin, karakteristik
pH: Yaklaşık 3–5
Bağıl yoğunluk (20/20 °C): Yaklaşık 1.12–1.13
Kaynama noktası: Yaklaşık 100 °C (su)
Suda çözünürlük: Her oranda karışabilir

GLUTARALDEHİT %25 (ÖRNEK: TEDARİKÇİ GBF'Sİ):
Görünüm: Renksiz sıvı
pH: Yaklaşık 2.9
Yoğunluk: Yaklaşık 1.06 g/cm³
Erime noktası: Yaklaşık -10 °C
Kaynama noktası: Yaklaşık 101 °C

Saf madde (literatür): Erime noktası yaklaşık -14 °C, kaynama noktası yaklaşık 187–189 °C (ayrışır), log Pow yaklaşık -0.36.

Kararlılık ve reaktivite: Kapalı kaplarda hafif asidik pH'ta kararlıdır, hava ve ışığa duyarlıdır, alkali çözeltide polimerleşir, aminler, amonyak ve diğer nükleofillerle tepkimeye girer, kuvvetli asitler, kuvvetli bazlar ve kuvvetli oksitleyicilerle uyumsuzdur. Yoğun ısıtmada havayla patlayıcı karışımlar oluşturabilir.

Tedarik edilen GLUTARALDEHİT kalitelerinin ayrıntılı spesifikasyonları (miktar tayini sınırları, renk, asitlik, metanol, demir) talep üzerine Ataman Kimya'dan temin edilebilir.

PETROL VE GAZ SEKTÖRÜNDE GLUTARALDEHİT

Ekşime ve korozyon: Enjeksiyon ve üretim suyundaki sülfat indirgeyen bakteriler (SRB) ve diğer mikroplar hidrojen sülfür üretir, biyofilm oluşturur ve birikintilerin altında çukurcuk korozyonuna neden olur. Glutaral planktonik bakterileri ve yeterli temas süresiyle yüzeye bağlı bakterileri öldürür.
Hidrolik çatlatma: GLUTARALDEHİT, jelleştirici ajanları (guar gibi) bozacak veya rezervuarda ekşimeye neden olacak bakterileri kontrol etmek için çatlatma sıvılarında kullanılır.
Boru hatları ve tanklar: GLUTARALDEHİT ile parti veya şok işlemler, boru hatlarını ve depolama tanklarını temizlemek ve biyofilmi kontrol etmek için kullanılır.
Kombinasyon ürünleri: GLUTARALDEHİT, biyofilmlere nüfuzu iyileştiren ve sinerjik etki sağlayan kuaterner amonyum bileşikleriyle sıklıkla karıştırılır.
Doz: İşlem genellikle laboratuvar şişe testleri ve saha izlemesiyle tasarlanır (örneğin seri seyreltme sayımları veya ATP ölçümleri), sürekli ve parti dozlama düzeyleri su kimyasına, mikrobiyal yüke ve temas süresine bağlıdır.

SOĞUTMA SUYUNDA VE KÂĞIT FABRİKALARINDA GLUTARALDEHİT

Açık devridaim soğutma sistemlerinde GLUTARALDEHİT, genellikle oksitleyici programla (klor, brom veya klor dioksit) dönüşümlü periyodik şok dozlar hâlinde oksitleyici olmayan biyosit olarak kullanılır. Bu dönüşüm dirençli popülasyonları ve biyofilmleri kontrol etmeye yardımcı olur. Pentandial geniş pH aralığında etkilidir ve organik yük tarafından oksitleyiciler kadar hızlı tüketilmez, ancak amonyak ve aminlerle tepkimeye girdiğinden yüksek amonyak içeren sistemler daha yüksek doz gerektirir.
Kâğıt ve karton makinelerinde GLUTARALDEHİT, beyaz su, döküntü kâğıt hamuru, nişasta ve kaplama devrelerinde sümüksü tabaka oluşturan bakterileri kontrol eder ve nişasta ile dolgu maddeleri gibi katkıları mikrobiyal bozulmadan korur.

DERİ, HAYVAN HİJYENİ VE DİĞER ENDÜSTRİLERDE GLUTARALDEHİT

Deri: GLUTARALDEHİT kolajenle tepkimeye girer ve ön tabaklama (wet-white), kombinasyon tabaklama ve yeniden tabaklamada kullanılır. GLUTARALDEHİT ile işlenmiş deriler yumuşak, dolgun, tere ve yıkamaya dayanıklıdır, otomotiv, ayakkabı ve giysilik deri için uygundur. Daha az sararma gösteren modifiye glutaraldehit ürünleri de kullanılır.
Hayvan hijyeni: Sıklıkla kuaterner amonyum bileşikleriyle birleştirilen GLUTARALDEHİT bazlı dezenfektanlar, kanatlı ve çiftlik hayvanı barınaklarının, kuluçkahanelerin, yemleme ve sulama ekipmanlarının, ayak banyolarının ve araçların dönem sonu dezenfeksiyonunda kullanılır. Sisleme ve püskürtme, çalışanlar için sıkı önlemlerle uygulanan yaygın yöntemlerdir.
Ambalaj içi ve proses koruması: GLUTARALDEHİT, bazı yapıştırıcılar, polimer emülsiyonları, metal işleme sıvıları ve temizlik ürünleri gibi teknik ürünleri ve proses sıvılarını bakteriyel kontaminasyona karşı korur.
Şeker işleme: ABD'de GLUTARALDEHİT tanımlanmış koşullarda kamış ve pancar şekeri fabrikalarında mikroorganizmaları kontrol etmek için kullanılabilir (21 CFR 173.320).
Tıbbi ve laboratuvar: GLUTARALDEHİT ayrıca ısıya duyarlı tıbbi cihazlar için %2 alkali yüksek düzey dezenfektanların aktif bileşeni ve elektron mikroskopisi için standart fiksatiftir.

GLUTARALDEHİT HANGİ SORUNLARI ÇÖZER?

- Petrol ve gaz su sistemlerinde H2S oluşumu ve ekşime → GLUTARALDEHİT sülfat indirgeyen bakterileri kontrol eder.
- Biyofilmler altında mikrobiyolojik kaynaklı korozyon → GLUTARALDEHİT tek başına veya kuaterner amonyum bileşikleriyle biyofilmi uzaklaştırır ve kontrol eder.
- Oksitleyici biyositler sülfürler tarafından tüketilir veya ekipmanda korozyona neden olur → GLUTARALDEHİT oksitleyici değildir ve metallerle uyumludur.
- Kâğıt makinelerinde sümüksü birikintiler ve kopmalar → GLUTARALDEHİT sümüksü tabaka oluşturan bakterileri kontrol eder.
- Hayvansal üretim döngüleri arasında hastalık baskısı → GLUTARALDEHİT bazlı dezenfektanlar geniş spektrumlu dezenfeksiyon sağlar.
- Kromsuz deri gerekir → GLUTARALDEHİT wet-white ve kombinasyon tabaklamaya olanak tanır.

GLUTARALDEHİT KULLANIRKEN DİKKAT EDİLECEKLER

- Önce mevzuat: AB'de biyosit olarak piyasaya sunulan her ürün, kendi ürün tipi için Biyosidal Ürünler Tüzüğü kapsamında ruhsatlandırılmalıdır, hammadde olarak GLUTARALDEHİT REACH'e tabidir ve SVHC'dir.
- Çalışan koruması: GLUTARALDEHİT çok düşük maruziyet sınırlarına sahip solunum ve cilt hassaslaştırıcısıdır, kapalı transfer sistemleri, dozaj pompaları, havalandırma ve uygun kişisel koruyucu donanım kullanın.
- Reaktif maddeler: Amonyak, aminler, amino fonksiyonlu korozyon inhibitörleri ve bazı polimerler GLUTARALDEHİT ile tepkimeye girerek etkinliğini azaltır.
- pH: Alkali koşullar etkinliği artırır, ancak GLUTARALDEHİTİN sistemdeki ömrünü kısaltır.
- Deşarj: GLUTARALDEHİT bozunmadan önce sucul yaşam için çok toksiktir, deşarj izinlerine uyun ve gerekiyorsa kalıntı GLUTARALDEHİTİ nötralize edin. Sodyum bisülfit yaygın kullanılır, stokiyometrik olarak kg GLUTARALDEHİT başına yaklaşık 2 kg sodyum bisülfit gerekir (%100 esasına göre). Glisin ve diğer amin bileşikleri alternatiflerdir.
- Malzeme uyumluluğu: Paslanmaz çelik, HDPE, PP ve PTFE tipik olarak uygundur, elastomerleri kontrol edin ve uyumsuz alkaliler ile aminlerle temastan kaçının.

GLUTARALDEHİT İLE BAŞLANGIÇ YAKLAŞIMLARI

Aşağıdaki yüzdeli bileşimler, seyreltilmiş besleme çözeltileri veya işlem banyosu hazırlamak için örnek başlangıç noktalarıdır, doğrulanmış ticari reçeteler veya ruhsatlı biyosit uygulama dozları değildir. Yüzdeler hammaddelerin tedarik edildikleri hâline aittir ve ağırlıkça toplam %100.00'dır. Gerçek sisteme uygulanacak miktar, temas süresi, etkinlik, kararlılık ve mevzuata uygunluk, izin verilen kullanım koşulları kapsamında laboratuvar ve saha testleriyle ayrıca belirlenmelidir.

1. SOĞUTMA KULESİNDE ŞOK DOZLAMA (OKSİTLEYİCİ OLMAYAN PROGRAM)
Seyreltilmiş besleme çözeltisi için örnek bileşenler (ağırlıkça %):
Glutaraldehit çözeltisi (%50): %10.00
Uyumlu seyreltme suyu: %90.00
Toplam: %100.00
Bu besleme çözeltisi %5.00 aktif glutaraldehit içerir. Bu, soğutma suyunda korunacak konsantrasyon değildir. Dozlanacak miktarı sistem hacmine, hedef aktif konsantrasyonuna, şişe testlerine ve ruhsatlı ürün talimatlarına göre belirleyin, seyreltilmiş beslemeyi hazırlamadan veya depolamadan önce uyumluluğu ve kararlılığı değerlendirin.

Sistem hacmini ve yarı ömrünü (blöf hızından) belirleyin. GLUTARALDEHİT %50'yi haftada bir veya iki kez oksitleyici biyositle dönüşümlü şok doz olarak ekleyin, toplam bakteri sayısını, kuponlardaki yüzeye bağlı bakteri sayısını ve korozyon hızlarını izleyin. Sayımları hedef sınırın altında tutmak için sıklığı ve dozu ayarlayın, izin verildiğinde dozlamadan sonra blöfü belirli süre kapatın.

2. BORU HATTI VEYA TANKTA PARTİ İŞLEMİ
Seyreltilmiş besleme çözeltisi için örnek bileşenler (ağırlıkça %):
Glutaraldehit çözeltisi (%50): %5.00
Uyumlu seyreltme suyu: %95.00
Toplam: %100.00
Bu besleme çözeltisi %2.50 aktif glutaraldehit içerir ve doğrulanmış boru hattı işlem konsantrasyonu değildir. Üretim veya enjeksiyon suyuna eklenecek miktar testlerle ve geçerli ruhsata göre belirlenmelidir. Bu örnek besleme bileşiminde kuaterner amonyum yardımcı biyositi bulunmaz.

Kuaterner amonyum yardımcı biyositiyle ve onsuz, minimum etkili GLUTARALDEHİT konsantrasyonunu ve temas süresini bulmak için üretim veya enjeksiyon suyuyla şişe testleri yapın. Seçilen işlemi parti şok doz olarak uygulayın, akışın aşağısından numune alın ve SRB ile genel bakteri sayılarını kontrol edin.

3. DERİNİN YENİDEN TABAKLANMASI
Deriyle temastan önce işlem banyosu için örnek bileşenler (ağırlıkça %):
Glutaraldehit çözeltisi (%50): %2.00
Uyumlu proses suyu: %98.00
Toplam: %100.00
Bu örnek banyo %1.00 aktif glutaraldehit içerir. Yüzdeler tıraşlanmış deri ağırlığına göre kullanım oranına değil, banyonun kendisine aittir. Banyo/deri oranı, gerçek ürün kullanım oranı, pH, sıcaklık ve seçilen tabaklama ajanıyla uyumluluk pilot denemelerde belirlenmelidir, bu seyreltme tam bir yeniden tabaklama reçetesi tanımlamaz.

Nötralizasyondan sonra dolaba glutaraldehit bazlı tabaklama ajanı ekleyin, nüfuz etme tamamlanana kadar çalıştırın, ardından yağlama ve boyamayla devam edin. Yumuşaklık, dolgunluk, büzülme sıcaklığı ve renk için kullanım oranını (tıraşlanmış ağırlık üzerinden yüzde), pH'ı ve sıcaklığı pilot denemelerde optimize edin.

Bu yaklaşımlar genel rehberlerdir, dozlar her sistem için ve ruhsatlı kullanım koşullarına uygun olarak belirlenmelidir.

GLUTARALDEHYDE MOLEKÜLER DÜZEYDE NASIL ÇALIŞIR?
 
Glutaraldehyde mikroorganizmaları öldürürken veya malzemeleri stabilize ederken çözme, oksitleme ya da tek bir enzimi zehirleme yoluyla çalışmaz. Etkisi kovalent köprüler kurmasına dayanır. OHC–(CH₂)₃–CHO yapısındaki molekül, proteinlerdeki ve diğer biyomoleküllerdeki azot içeren gruplarla tepkimeye giren iki aldehit grubu taşır, böylece esnek ve işlevsel yapıları adım adım sert ve etkisiz bir ağa dönüştürür.
 
Reaktif merkezler: Her aldehit karbonu elektronca fakirdir ve nükleofilleri kendine çeker. En önemli tepkime ortakları lizin yan zinciri ve proteinlerin serbest amino uçları gibi proton taşımayan birincil aminlerdir. Aminler esas olarak yüksüz formlarıyla tepkimeye girdiği için pH yükseldikçe ve daha fazla amino grubu protonunu kaybettikçe tepkime hızlanır. İkincil ortaklar arasında sisteinin tiyol grupları, histidinin imidazol halkası ve tirozinin fenolik grupları bulunur.
 
Tek bağdan ağa: Bir aldehit grubu ile bir amin arasındaki ilk temas bir karbinolamin oluşturur, bu yapı su kaybederek imine dönüşür. Tek aldehitli bir molekülde bu yalnızca değişime uğramış bir bölge bırakırdı. Pentandial zincirinin diğer ucunda ikinci bir aldehit taşıdığından aynı molekül başka bir aminle yeniden tepkimeye girebilir ve iki bölgeyi birbirine bağlar. Çözeltide oluşan oligomerler daha fazla reaktif uç ve doymamış bağ ekler, böylece farklı uzunlukta köprüler gelişir ve son çapraz bağlar basit bir iminden çok daha kararlı hâle gelir.
 
Sulu karışım: Glutaraldehyde’in sulu çözeltisi tek ve tanımlı bir bileşik değil, sürekli değişen bir karışımdır. Hidrate aldehit grupları, halka şeklinde bir hemiasetal, doğrusal ve halkalı oligomerler ve doymamış kondenzasyon ürünleri bir arada bulunur. Taze ve asidik çözeltiler, aldehit deposu gibi davranan hidrate ve halkalı formlar açısından zengindir. Alkali koşullar karışımı daha reaktif türlere doğru kaydırır, aynı zamanda kendi kendine kondenzasyonu da artırarak aktif madde miktarını yavaş yavaş azaltır.
 
Mikrobiyal hücreyle karşılaştığında: Temas en dış katmanda başlar. Dialdehit, yüzey proteinlerindeki, hücre duvarı bileşenlerindeki ve zara bağlı enzimlerdeki amino gruplarıyla tepkimeye girerek hücrenin çevresinde çapraz bağlı bir kabuk oluşturur. Besin alımı ve diğer taşınım süreçleri durur, enzimler aktivitesini kaybeder ve hücre artık bölünemez. Daha içeri nüfuz eden moleküller iç proteinleri ve nükleik asitle ilişkili proteinleri çapraz bağlamaya devam eder. Bakteriler, mantarlar ve birçok virüs bu şekilde etkisiz hâle gelir, bakteri sporları ve bazı mikobakteriler ise dış katmanları molekülün girişini yavaşlattığı için daha uzun süre direnç gösterir.
 
Diğer aldehitlerle karşılaştırma: Formaldehit, çok kısa metilen köprüleri oluşturan tek karbonlu bir mono aldehittir, hızlı nüfuz eder ancak yavaş çapraz bağlar. Glutaraldehyde daha yavaş nüfuz eder fakat daha kısa sürede daha uzun ve daha çok sayıda çapraz bağ oluşturur, hücre yapılarını daha güçlü sabitlemesinin nedeni budur. Dezenfektan olarak kullanılan bir başka aldehit olan orto-ftalaldehit de aminlerle tepkimeye girer, ancak farklı bir kimya izler ve alkali aktivasyona ihtiyaç duymaz.
 
Malzemelerde kullanım: Bir protein yapısının yerinde sabitlenmesi gereken her durumda aynı kimya geçerlidir. Deride çapraz bağlanmış kolajen ısıya daha dayanıklı hâle gelir ve daha az şişer. Mikroskopide hücre ve dokular sonraki işlem adımları boyunca ince yapılarını korur. Biyoteknolojide enzimler amino işlevli taşıyıcılara bağlanır veya tekrar kullanılabilen agregatlar hâlinde çapraz bağlanır.
 
Sınırlar ve kayıplar: Glutaraldehyde ulaşabildiği her amino grubuyla tepkimeye girdiğinden, hedefe ulaşmadan önce sistemdeki proteinler, organik kirler, amonyak ve aminler tarafından tüketilir. Yüksek organik yük, düşük sıcaklık ve kısa temas süresi kullanılabilir aktif aldehit miktarını azaltır. Serbest aldehit, bertaraftan önce bisülfit veya glisin gibi amino bileşikleriyle bilinçli olarak da nötralize edilebilir.
 
Sağlık açısından önemi: Cilt, göz ve solunum yolu proteinleri de aynı reaktif grupları içerir. Bu proteinlerin kovalent olarak değişime uğraması tahrişe neden olur ve bağışıklık sisteminin tanımasını tetikleyebilir, cilt ve solunum yolu duyarlılaşmasının arkasındaki mekanizma budur. Bu nedenle maruziyet havalandırma, kapalı sistemde çalışma ve uygun kişisel koruyucu ekipmanla en aza indirilir.
 
Çapraz bağlanmanın hızı ve gücü derişime, pH’a, sıcaklığa, temas süresine ve rekabet eden organik madde miktarına bağlıdır. Bu nedenle Glutaraldehyde dozu ve proses koşulları laboratuvar denemeleriyle doğrulanmalıdır.

GLUTARALDEHİT ALTERNATİFLERİ

THPS (tetrakis(hidroksimetil)fosfonyum sülfat): Demir sülfürü de çözen petrol sahası biyositi.
DBNPA: Soğutma suyu ve membranlar için hızlı etkili, hızla bozunan, oksitleyici olmayan biyosit.
İzotiyazolinonlar (CMIT/MIT, BIT): Daha yavaş etkili koruyucu ve soğutma suyu biyositleri.
Kuaterner amonyum bileşikleri: Biyofilme iyi nüfuz eden biyositler ve yardımcı biyositler.
Oksitleyici biyositler (klor, brom, klor dioksit, perasetik asit): Geniş spektrumlu, ucuz, ancak aşındırıcıdır ve indirgenler tarafından tüketilir.
Formaldehit ve formaldehit salıcılar: Daha güçlü mevzuat kısıtlamalarına sahip eski biyositler.
Krom tuzları, bitkisel tanenler ve sentetik tanenler: Deri tabaklamada alternatifler.

GLUTARALDEHİT İÇİN KALİTE KONTROL VE SATIN ALMA KRİTERLERİ

- kimlik: CAS 111-30-8, EC 203-856-5
- konsantrasyon (%25 veya %50) ve miktar tayini yöntemi
- renk ve görünüm (APHA)
- pH ve asitlik
- bağıl yoğunluk
- demir ve diğer metal safsızlıkları
- ilgiliyse stabilizatör ve metanol içeriği
- mevzuat durumu: Tedarikçinin REACH kaydı, biyosit üretimi için gerektiğinde aktif madde tedarikçisinin BPR Madde 95 listesinde bulunması
- belgeler: COA, TDS, GBF, taşıma belgeleri

GLUTARALDEHİTİN spesifikasyonları ve mevzuat belgeleri talep üzerine Ataman Kimya'dan temin edilebilir.

GLUTARALDEHİTİN DEPOLANMASI VE ELLEÇLENMESİ

GLUTARALDEHİTİ sıkıca kapalı kaplarda, serin, iyi havalandırılan, gölgeli ve ikincil sızıntı tutma sistemi bulunan alanda, ısıdan, alkalilerden, aminlerden, amonyaktan ve oksitleyicilerden uzakta depolayın. Depolama alanını kilitli veya yalnızca eğitimli personelin erişebileceği şekilde tutun. Polimerleşmeyi ve renk gelişimini artıran yüksek sıcaklıklarda uzun süre depolamaktan kaçının. Dökme tanklarda uyumlu malzemeler kullanın (örneğin paslanmaz çelik veya HDPE), tankı uygun gaz yıkayıcı veya buhar kontrol sistemi üzerinden havalandırın ve dolum sırasında buhar salımını önleyin.
GLUTARALDEHİTİ kapalı sistemler ve dozaj pompalarıyla aktarın, açık dökme, sıçratma ve aerosol oluşturmaktan kaçının. Elleçleme alanı yakınında göz yıkama istasyonları ve güvenlik duşları bulunmalıdır.

GLUTARALDEHİTİN GÜVENLİĞİ

Maddenin uyumlaştırılmış sınıflandırması (AB CLP Ek VI, indeks 605-022-00-X): Acute Tox. 3 (H301), Acute Tox. 2 (H330), Skin Corr. 1B (H314), Eye Dam. 1 (H318), Resp. Sens. 1 (H334), Skin Sens. 1A (H317), STOT SE 3 (H335), Aquatic Acute 1 (H400) ve Aquatic Chronic 2 (H411), ayrıca EUH071 (solunum yolunda aşınmaya yol açar). Ticari çözeltiler konsantrasyonlarına göre sınıflandırılır, %50 ve %25 kalitelerinin sınıflandırması ilgili GBF'de verilir.
Taşıma: GLUTARALDEHİT çözeltileri tehlikeli maddedir. Örneğin %25'lik çözelti UN 3265, Aşındırıcı sıvı, asidik, organik, b.b.b. (Glutaraldehit), sınıf 8, ambalaj grubu II olarak sevk edilir. %50 kalitenin UN numarası ve sınıflandırması, talep üzerine Ataman Kimya'dan temin edilebilen GBF'sinde verilir.
Sağlık: GLUTARALDEHİT cilt, göz ve solunum yolu için aşındırıcı, soluma ve yutma yoluyla toksik ve güçlü hassaslaştırıcıdır. Tekrarlı maruziyet mesleki astım ve alerjik kontakt dermatite neden olabilir. Maruziyet sınırları çok düşüktür (örneğin ACGIH TLV tavan değeri 0.05 ppm), ulusal sınırlar geçerlidir.
Kişisel koruyucu donanım: Yüze sıkı oturan gözlük ve yüz siperi, kimyasallara dayanıklı eldiven (örneğin nitril veya bütil kauçuk), kimyasallara dayanıklı giysi ve çizme, buhar veya sis oluşabilen yerlerde kombine filtreli (örneğin ABEK tipi) veya hava beslemeli solunum koruması.
İlk yardım: Soluma – temiz hava, derhal hekim çağırın, cilt – kirlenmiş giysileri çıkarın, suyla durulayın, hekim çağırın, göz – derhal ve iyice suyla durulayın, kontakt lensleri çıkarın, göz hekimi çağırın, yutma – en fazla iki bardak su verin, kusturmayın, hekim çağırın.
Döküntüler: Alanı boşaltın, havalandırın, tam kişisel koruyucu donanım kullanın, döküntüyü sınırlandırın, inert malzemeyle emdirin veya prosedürlere göre nötralize edin, kanalizasyona ve yüzey sularına girişini önleyin.
Çevre: Balıklar, omurgasızlar ve algler için çok toksiktir (örneğin madde için gökkuşağı alabalığında LC50, 96 saat, 0.8 mg/L), biyobozunurdur ve biyobirikim yapmaz, uygun şekilde deşarj edilip seyreltildiğinde adapte biyolojik arıtma tesislerinde olumsuz etki beklenmez.

GLUTARALDEHİT SATIN ALMA

Bu dialdehit, %50'lik çözelti olarak varillerde, IBC'lerde ve dökme hâlde, %25'lik çözelti olarak varillerde ve küçük kaplarda tedarik edilir. Teklif talep ederken konsantrasyonu, son kullanım alanını (petrol sahası, su arıtma, kâğıt, deri, hayvan hijyeni, biyosidal ürün formülasyonu veya laboratuvar), ambalajı, yıllık hacmi ve BPR tedarikçi belgelerinin gerekip gerekmediğini belirtin. GLUTARALDEHİTİN kaliteleri, ambalajları ve teslim süreleri talep üzerine Ataman Kimya'dan öğrenilebilir.

ATAMAN KİMYA'DAN GLUTARALDEHİT TEDARİKİ

Ataman Kimya, petrol sahası hizmet şirketlerine, su arıtma formülatörlerine, kâğıt fabrikalarına, tabakhanelere, dezenfektan üreticilerine ve diğer endüstriyel müşterilere GLUTARALDEHİT çözeltileri tedarik eder. Ataman Kimya GBF, TDS, COA ve mevzuat belgeleri sağlar, GLUTARALDEHİT için tehlikeli madde lojistiği ve depolama önerilerinde müşterileri destekler. Teklif için lütfen Ataman Kimya ile iletişime geçin.

GLUTARALDEHİT HAKKINDA SIK SORULAN SORULAR

GLUTARALDEHİT PETROL SAHALARINDA NEDEN YAYGINDIR?
Hızlı etkilidir, geniş spektrumludur, sülfat indirgeyen bakterilere karşı etkilidir, H2S ve tuz varlığında çalışır ve karbon çeliğiyle uyumludur.

GLUTARALDEHİT KUATERNER AMONYUM BİLEŞİKLERİYLE KARIŞTIRILABİLİR Mİ?
Evet. Glutaraldehit/kuaterner amonyum karışımları petrol sahası ve hayvan hijyeni ürünlerinde yaygındır ve sıklıkla sinerjik etki gösterir.

GLUTARALDEHİT OKSİTLEYİCİ BİYOSİT MİDİR?
Hayır. GLUTARALDEHİT oksitleyici olmayan biyosittir, oksidasyonla değil proteinleri çapraz bağlayarak öldürür.

GLUTARALDEHİT AMONYAKLA TEPKİMEYE GİRER Mİ?
Evet. Amonyak ve aminler GLUTARALDEHİTİ tüketir, bu nedenle yüksek amonyak içeren sistemler daha yüksek doz veya farklı biyosit gerektirir.

KALINTI GLUTARALDEHİT DEŞARJDAN ÖNCE NASIL ETKİSİZLEŞTİRİLİR?
Genellikle yerel mevzuata göre sodyum bisülfitle (kg glutaraldehit başına yaklaşık 2 kg, %100 esasına göre) veya glisin gibi amin bileşikleriyle.

GLUTARALDEHİT BİYOBOZUNUR MUDUR?
Evet, çevrede ve adapte biyolojik arıtma tesislerinde bozunur, ancak konsantre hâlde sucul organizmalar için çok toksiktir.

%25 VE %50 GLUTARALDEHİT ARASINDAKİ FARK NEDİR?
Yalnızca konsantrasyondur, %50 kalite yaygın endüstriyel konsantredir, %25 ise daha kolay elleçlenir ve formülatörler ile laboratuvarlarda yaygındır.

GLUTARALDEHİT AB'DE KISITLANMIŞ MIDIR?
Çeşitli ürün tipleri için onaylı biyosidal aktif maddedir ve REACH SVHC Aday Listesi'ndedir, hedef kullanım için REACH Ek XIV kapsamındaki izin gereklilikleri kontrol edilmelidir.

GLUTARALDEHİT – TEKNİK ÖZET

Ürün adı: GLUTARALDEHİT
Diğer adları: Pentandial, Glutaral, Glutarik dialdehit, Glutaraldehit %50
CAS No: 111-30-8
EC No: 203-856-5
AB İndeks No: 605-022-00-X
Molekül formülü: C5H8O2
Molekül ağırlığı: 100.12 g/mol
Endüstriyel formlar: %50 ve %25 sulu çözeltiler
%50'lik çözelti: Berrak, renksiz ile açık sarı arası, pH yaklaşık 3–5, bağıl yoğunluk yaklaşık 1.12–1.13
Tür: Oksitleyici olmayan, geniş spektrumlu aldehit biyositi
Başlıca kullanımlar: Petrol ve gaz su sistemleri, soğutma suyu, kâğıt fabrikaları, hayvan hijyeni, deri tabaklama, proses koruması, tıbbi dezenfeksiyon
Mevzuat: AB BPR onaylı (PT 2, 3, 4, 6, 11, 12), REACH SVHC (2021)
Tehlikeler (madde): H301, H330, H314, H318, H334, H317, H335, H400, H411, EUH071
Taşıma (%25 örneği): UN 3265, sınıf 8, ambalaj grubu II

GLUTARALDEHİT, ATAMAN KİMYA'dan temin edilebilir. GLUTARALDEHİT hakkında daha fazla bilgi ve tedarik talepleri için lütfen ATAMAN KİMYA ile iletişime geçin.