Hızlı Arama
İzo-bütironitril, yaygın olarak izobütironitril, izopropil siyanür veya 2-metilpropanenitril olarak bilinen dallanmış alifatik bir nitrildir.
İzo-bütironitril, badem benzeri kokusu olan uçucu, son derece yanıcı, renksiz bir sıvıdır.
İzo-bütironitril esas olarak kimyasal sentez ara maddesi, özel çözücü, laboratuvar reaktifi ve seçili pestisit ile organik kimyasal ara maddeler için başlangıç maddesi olarak kullanılır.
CAS Numarası: 78-82-0
EC Numarası: 201-147-5
Moleküler Formül: C4H7N
Moleküler Ağırlık: 69,11 g/mol
Eş Anlamlılar: İzo-bütironitril, İzobütironitril, İzobütanenitril, 2-Metilpropanenitril, 2-Metilpropiyonitril, 2-Metilpropanonitril, Propanenitril, 2-metil-, İzopropil Siyanür, İzopropilsiyanür, İzopropilnitril, 2-Siyanopropan, 1-Siyano-1-metiletan, α-Metilpropanenitril, Alfa-Metilpropanenitril, Dimetilasetonitril, İzobütirik Asit Nitrili, İzobutanoik Asit Nitrili, Isobutyronitril, Isopropylkyanid, iso-C3H7CN, (CH3)2CHCN, IBN, NSC 60536, RTECS TZ4900000, UN 2284, CAS 78-82-0, EC 201-147-5, PubChem CID 6559, UNII 699AWF2WV2, Dallanmış Alifatik Nitril, Organik Siyanür Bileşiği, Pestisit Ara Maddesi, Organik Sentez Ara Maddesi, Laboratuvar Sentez Reaktifi
UYGULAMALAR
İzo-bütironitril organik kimyasal sentezde ara madde olarak kullanılır.
İzo-bütironitril uygun ara maddelere nitril içeren dallanmış bir karbon yapısı kazandırmak için kullanılır.
İzo-bütironitril nitril grubunun korunduğu veya başka bir fonksiyonel gruba dönüştürüldüğü reaksiyonlarda kullanılır.
İzo-bütironitril yalnızca reaksiyon uyumluluğu, ısı oluşumu, muhafaza ve toksik buhar kontrolü değerlendirildikten sonra kullanılır.
İzo-bütironitril seçili insektisit ve pestisit kimyasallarının üretiminde ara madde olarak kullanılır.
İzo-bütironitril tarihsel olarak diazinon ve ilgili ara maddeler gibi bileşikler için sentetik yollarla ilişkilendirilmiştir.
İzo-bütironitril pestisidal etkin madde olarak değil, üretim ara maddesi olarak kullanılır.
İzo-bütironitril yalnızca ortaya çıkan madde ve üretim işlemi güncel pestisit ve kimyasal düzenlemelere uyduğunda kullanılır.
İzo-bütironitril özel endüstriyel çözücü olarak kullanılır.
İzo-bütironitril kontrollü sentez proseslerinde uyumlu organik reaktanları ve ara maddeleri çözmek için kullanılır.
İzo-bütironitril düşük molekül ağırlığı ve nitril polaritesinin yararlı çözme gücü sağladığı yerlerde kullanılır.
İzo-bütironitril uçucu, son derece yanıcı ve akut toksik olduğu için yalnızca kapalı veya etkili biçimde havalandırılan sistemlerde kullanılır.
İzo-bütironitril seçili etilen polimerizasyon kimyasında katalizör veya proses bileşeni olarak kullanılmıştır.
İzo-bütironitril yalnızca özel olarak mühendislik tasarımı yapılmış katalitik veya polimerizasyon prosesinde kullanılır.
İzo-bütironitril, azobisizobütironitril gibi genel amaçlı polimerizasyon başlatıcısı olarak değerlendirilmez.
İzo-bütironitril polimer prosesi kullanımı monomer basıncının, tutuşturma kaynaklarının, toksik maruziyetin ve atık akımlarının kontrolünü gerektirir.
İzo-bütironitril benzin katkısı uygulamalarıyla tarihsel ilişkiye sahiptir.
İzo-bütironitril rutin modern otomotiv yakıtı bileşeni olarak kabul edilmez.
İzo-bütironitril yakıtla ilişkili kullanım, güncel yakıt kalitesi, emisyon ve kimyasal kontrol mevzuatı kapsamında doğrulama gerektirir.
İzo-bütironitril ticari benzine veya motor yakıtına deneysel olarak eklenmemelidir.
İzo-bütironitril laboratuvar sentez reaktifi olarak kullanılır.
İzo-bütironitril alifatik nitriller ve dallanmış karbon iskeletleriyle ilgili araştırmalarda kullanılır.
İzo-bütironitril reaksiyon geliştirme, safsızlık tanımlama ve ara madde karakterizasyon çalışmalarında kullanılır.
İzo-bütironitril laboratuvar kullanımı çalışan bir çeker ocak, minimum miktarlar, tutuşturma kontrolü ve siyanür tipi toksisite için acil durum prosedürleri gerektirir.
İzo-bütironitril analitik referans malzemesi olarak kullanılır.
İzo-bütironitril gaz kromatografisi, kütle spektrometrisi ve spektroskopik yöntem geliştirmede kullanılır.
İzo-bütironitril iş yeri, proses, çevresel ve araştırma numunelerinde uçucu nitrilleri tanımlamak ve miktarını belirlemek için kullanılır.
İzo-bütironitril referans çözeltileri izlenebilir hazırlama, uyumlu sızdırmaz kaplar ve uçuculuk ile akut toksisite için kontroller gerektirir.
İzo-bütironitril mesleki ve acil müdahale araştırmalarında kullanılır.
İzo-bütironitril uçucu nitriller için iş yeri havası numune alma yöntemlerini doğrulamak amacıyla kullanılır.
İzo-bütironitril siyanüre metabolize olduğu ve ciddi nörolojik ile solunum etkilerine neden olabildiği için akut maruziyet planlamasında değerlendirilir.
İzo-bütironitril güncel spesifikasyona, analiz sertifikasına, güvenlik bilgi formuna ve yasal taşıma sınıflandırmasına göre kullanılır.
TANIM
İzo-bütironitril normal bütironitrilin dallanmış zincirli yapısal izomeridir.
İzo-bütironitril izopropil karbon iskeletine bağlı bir nitril grubu içerir.
İzo-bütironitril C4H7N moleküler formülüne, 69,11 g/mol moleküler ağırlığa, 78-82-0 CAS numarasına ve 201-147-5 EC numarasına sahiptir.
İzo-bütironitril (CH3)2CHCN yoğunlaştırılmış yapısal formülüne ve LRDFRRGEGBBSRN-UHFFFAOYSA-N InChIKey değerine sahiptir.
İzo-bütironitril badem benzeri kokusu olan renksiz bir sıvıdır.
İzo-bütironitril yaklaşık 103,9°C kaynama noktasına, yaklaşık −71,7°C donma noktasına ve yaklaşık 0,76 temsili özgül ağırlığa sahiptir.
İzo-bütironitril suda az çözünür ve yaklaşık 8°C parlama noktasına sahiptir.
Bu nedenle İzo-bütironitril NIOSH tarafından Sınıf IB yanıcı sıvı olarak sınıflandırılır.
İzo-bütironitril vücuda soluma, cilt absorpsiyonu, yutma ve göz veya cilt teması yoluyla girebilir.
İzo-bütironitril vücutta siyanüre metabolize olur ve baş ağrısı, baş dönmesi, halsizlik, konfüzyon, kasılmalar, solunum güçlüğü, bulantı, kusma ve kardiyovasküler etkilere neden olabilir.
İzo-bütironitril görünüşte sınırlı bir maruziyetten sonra gecikmiş ciddi semptomlar oluşturabilir.
İzo-bütironitril sekiz saatlik 8 ppm NIOSH önerilen maruziyet sınırına sahiptir; bu değer yaklaşık 22 mg/m³’e eşdeğerdir.
İzo-bütironitril son derece yanıcıdır ve buharları bir tutuşturma kaynağına doğru ilerleyebilir.
İzo-bütironitril oksitleyici maddeler, indirgeme maddeleri, güçlü asitler ve güçlü bazlarla uyumsuzdur.
İzo-bütironitril, atıf yapılan Avrupa tehlikeli madde listesine göre yanıcı sıvı ve toksik ikincil tehlikelerle birlikte UN 2284 olarak taşınır.
İzo-bütironitril kesin ürün güvenlik bilgi formu kullanılarak depolanmalı ve elleçlenmelidir; çünkü saflık, katkı maddeleri, ambalaj boyutu ve yetki alanı sınıflandırmayı ve kontrolleri etkileyebilir.
ÖZELLİKLER
Kimyasal Adı: İzobütironitril
Ürün Adı: İzo-bütironitril
IUPAC Adı: 2-Metilpropanenitril
Alternatif Ad: İzopropil Siyanür
Kimyasal Aile: Alifatik nitriller
Fonksiyonel Sınıf: Organik nitril ve kimyasal ara madde
CAS Numarası: 78-82-0
EC Numarası: 201-147-5
PubChem CID: 6559
UNII: 699AWF2WV2
RTECS Numarası: TZ4900000
InChIKey: LRDFRRGEGBBSRN-UHFFFAOYSA-N
Moleküler Formül: C4H7N
Yoğunlaştırılmış Yapısal Formül: (CH3)2CHCN
Moleküler Ağırlık: 69,11 g/mol
Stereokimya: Akiral
Fiziksel Hâl: Sıvı
Görünüm: Renksiz
Koku: Badem benzeri
Temsili Kaynama Noktası: Yaklaşık 103,9°C
Temsili Donma Noktası: Yaklaşık −71,7°C
Temsili Özgül Ağırlık: Yaklaşık 0,76
Suda Çözünürlük: Az
Buhar Basıncı: Önemli; NIOSH girişinde 54°C’de yaklaşık 100 mmHg
Temsili Parlama Noktası: Yaklaşık 8°C
Yanıcılık Sınıflandırması: Son derece yanıcı sıvı
NIOSH Yanıcı Sıvı Sınıfı: Sınıf IB
Başlıca Endüstriyel İşlevler: Organik sentez ara maddesi, pestisit ara maddesi, özel çözücü ve laboratuvar reaktifi
Başlıca Analitik İşlevler: Kromatografi, spektroskopi, iş yeri havası izleme ve referans standart kullanımı
Metabolik Tehlike: Vücutta siyanür salabilir
Başlıca Maruziyet Yolları: Soluma, cilt absorpsiyonu, yutma ve cilt veya göz teması
Başlıca Hedef Organlar: Gözler, cilt, solunum sistemi, merkezi sinir sistemi ve kardiyovasküler sistem
Olası Semptomlar: Tahriş, baş ağrısı, baş dönmesi, halsizlik, konfüzyon, kasılmalar, solunum güçlüğü, karın ağrısı, bulantı ve kusma
NIOSH REL: Sekiz saatlik TWA olarak 8 ppm veya yaklaşık 22 mg/m³
Federal OSHA PEL: Atıf yapılan NIOSH girişinde maddeye özgü PEL listelenmemiştir
Güncel EPA AEGL-2 Değerleri: 10 ve 30 dakika için 2,5 ppm, 60 dakika için 2,0 ppm, dört saat için 1,3 ppm ve sekiz saat için 0,83 ppm
Güncel EPA AEGL-3 Değerleri: 10 ve 30 dakika için 7,6 ppm, 60 dakika için 6,1 ppm, dört saat için 3,8 ppm ve sekiz saat için 2,5 ppm
Temsili Tedarikçi GHS Sınıflandırması: Yanıcı Sıvı Kategori 2
Temsili Tedarikçi Akut Oral Toksisite: Kategori 2
Temsili Tedarikçi Akut Dermal Toksisite: Kategori 2
Temsili Tedarikçi Akut Soluma Toksisitesi: Kategori 2
Temsili Tedarikçi Tehlike İfadeleri: H225, H300, H310, H330 ve H402
Uyumsuz Maddeler: Oksitleyiciler, indirgeme maddeleri, güçlü asitler ve güçlü bazlar
UN Numarası: UN 2284
Taşıma Sınıfı: Sınıf 3
İkincil Taşıma Tehlikesi: Sınıf 6.1
Ambalaj Grubu: II
Depolama Koşulları: Serin, güvenli, iyi havalandırılmış yanıcı sıvı depolama alanı
Depolama Koruması: Isıdan, kıvılcımlardan, alevden, statik deşarjdan, oksitleyicilerden, asitlerden, bazlardan ve uyumsuz maddelerden koruyun
Çevresel Önlem: Drenajlara, toprağa ve yüzey suyuna kontrolsüz salımı önleyin
Raf Ömrü: Saflık, inhibitör durumu, ambalaj, sıcaklık ve tedarikçiye bağlıdır
Mevzuata Uygunluk: Üretim, kullanım, taşıma, iş yeri maruziyeti ve bertaraf yetki alanına bağlıdır
Kimlik ve temel fiziksel özellikler NIST ve NIOSH tarafından desteklenmektedir; akut kılavuz değerler EPA tarafından Haziran 2026’da güncellenmiştir.
İLK YARDIM
Soluma:
Kurtarıcıları maruz bırakmadan etkilenen kişiyi derhâl temiz havaya çıkarın.
Kişiyi dinlenme hâlinde tutun ve siyanür tipi toksisite gelişebileceği için acil tıbbi yardım alın.
Solunum bozulursa eğitimli personel aracılığıyla solunum desteği sağlayın.
Cilt Teması:
Kontamine olmuş giysi, ayakkabı ve aksesuarları derhâl çıkarın.
Etkilenen cildi sabun ve suyla iyice yıkayın.
Madde cilt yoluyla absorbe olabileceğinden acil tıbbi değerlendirme alın.
Göz Teması:
Gözleri derhâl en az 15 dakika boyunca temiz suyla sürekli olarak yıkayın.
Yıkamayı geciktirmeden kolayca yapılabiliyorsa kontakt lensleri çıkarın.
Hızlı tıbbi yardım alın.
Yutma:
Ağzı çalkalayın ve tıbbi profesyoneller tarafından yönlendirilmedikçe kusturmayın.
Bilinci kapalı veya havale geçiren bir kişiye ağız yoluyla hiçbir şey vermeyin.
Acil sağlık hizmetleriyle veya zehir merkeziyle derhâl iletişime geçin.
Doktorlara Not:
Olası akut nitril ve siyanür oluşturan maruziyet olarak tedavi edin.
Destekleyici solunum ve kardiyovasküler bakım sağlayın ve nörolojik durumu izleyin.
Spesifik antidot tedavisi yalnızca nitelikli tıbbi personel tarafından belirlenmeli ve uygulanmalıdır.
ELLEÇLEME VE DEPOLAMA
Elleçleme:
Elleçlemeyi eğitimli personelle sınırlandırın.
Kapalı aktarım veya düzgün çalışan bir kimyasal çeker ocak kullanın.
Solumayı, yutmayı, cilt absorpsiyonunu ve göz temasını önleyin.
Yangın ve Statik Kontrol:
Isıdan, kıvılcımlardan, açık alevlerden, sıcak yüzeylerden ve diğer tutuşturma kaynaklarından uzak tutun.
Kapları ve aktarım ekipmanını topraklayın ve bağlayın.
Buharların birikebileceği yerlerde patlamaya dayanıklı elektrik ve havalandırma ekipmanı kullanın.
Mühendislik Kontrolleri:
Numune alma, aktarım, reaksiyon ve atık elleçleme noktalarında etkili yerel egzoz havalandırması sağlayın.
Endüstriyel miktarların elleçlendiği yerlerde sızdırmaz pompalar, hatlar ve bağlantılar kullanın.
Alçak veya yetersiz havalandırılan alanlarda buhar birikimini önleyin.
Kişisel Korunma:
Doğrulanmış kimyasallara dayanıklı eldivenler, koruyucu giysi ve sıkı oturan kimyasal koruyucu gözlük kullanın.
Sıçrama olasılığı varsa yüz siperi kullanın.
Solunum korumasını resmî bir mesleki solunum koruma programı aracılığıyla seçin.
Depolama:
Onaylı bir yanıcı sıvı dolabında veya güvenli bir yanıcı madde odasında depolayın.
Kapları serin, kuru ve iyi havalandırılmış bir alanda sıkıca kapalı tutun.
Ürünü oksitleyicilerden, indirgeme maddelerinden, güçlü asitlerden ve güçlü bazlardan ayrı tutun.
Dökülme ve Sızıntı Prosedürleri:
Gerekli olmayan personeli tahliye edin ve tutuşturma kaynaklarını güvenli bir konumdan ortadan kaldırın.
Yalnızca uygun solunum ve kimyasal korumayla yaklaşın.
Sızıntıyı yalnızca güvenli şekilde yapılabiliyorsa durdurun ve sıvıyı uyumlu inert emiciyle sınırlayın.
Çevresel Önlemler:
Drenajlara, kanalizasyonlara, toprağa, yeraltı suyuna ve yüzey suyuna girişini önleyin.
Geri kazanılan malzemeyi ve kontamine emiciyi uyumlu, sızdırmaz tehlikeli atık kaplarına koyun.
Raporlama eşikleri veya izin koşulları geçerli olduğunda uygun yetkililere bildirimde bulunun.
Yangın Müdahalesi:
Ürün güvenlik bilgi formuna ve çevre koşullarına göre kuru kimyasal, karbon dioksit, alkole dayanıklı köpük veya su sisi kullanın.
Yanan sıvıyı yaymak için doğrudan su jeti kullanmayın.
Yanma toksik azot ve siyanür içeren dumanlar oluşturabileceğinden pozitif basınçlı kendi kendine yeterli solunum cihazı kullanın.
Elleçleme Önlemleri:
Maruziyetin tek uyarısı olarak kokuyu kullanmayın.
Göz yıkama, acil yıkama, dökülme kontrolü ve tıbbi müdahale olanaklarına derhâl erişimi sürdürün.
Güncel analiz sertifikasına, bölgesel güvenlik bilgi formuna, yanıcı sıvı kurallarına, toksik madde kontrollerine ve tehlikeli madde düzenlemelerine uyun.
