Hızlı Arama
Giriş
Magnezyum oksit (MgO), diğer adıyla magnezyum oksit, magnezyum karbonat veya magnezyum hidroksitin kalsinasyonuyla üretilen beyaz, bazik bir katıdır. Suda düşük çözünürlüğe sahiptir ancak asitlerle reaksiyona girerek çözünebilir magnezyum tuzları oluşturur. Gıda işlemede magnezyum oksit, pH düzenleyici, topaklanmayı önleyici madde, diyet magnezyum kaynağı ve şeker rafinasyonunda işleme yardımcısı olarak kullanılır.
Kalsiyum oksidin aksine, magnezyum oksit suyla şiddetli bir şekilde reaksiyona girmez; yavaşça magnezyum hidroksite dönüşür. Hafif bir alkali olarak kabul edilir. AB'de gıda katkı maddesi (E530) olarak onaylanmıştır.
CAS Numarası
1309-48-4
Eş anlamlıları:
Magnezya, Periklaz (mineral), Kalsine magnezyum, E530.
Konu Başlıkları
1. Topaklanmayı Önleyici ve Magnezyum Takviye Edici Olarak Kullanımı (paragraf şeklinde)
Magnezyum oksit, topaklanmayı önlemek için genellikle toz halindeki gıdalara (örneğin tuz, şeker, toz süt, baharat karışımları) eklenir. İnce parçacıkları nemi emer ve diğer parçacıkların yüzeylerini kaplayarak akışkanlıklarını sağlar. Özellikle yüksek nemli ortamlarda etkilidir. Sofra tuzunda, magnezyum oksit bazen topaklanmayı önleyici madde olarak eklenir (ancak sodyum alüminosilikat veya kalsiyum silikat daha yaygındır). Ayrıca, magnezyum oksit, kahvaltılık gevrekler, bebek mamaları ve besin takviyeleri gibi gıdalarda magnezyum takviyesi olarak kullanılır. Oksit, midede (hidroklorik asit tarafından) magnezyum klorür veya magnezyum laktata dönüştürülerek biyoyararlı magnezyum sağlar. Tipik takviye seviyeleri porsiyon başına 50-200 mg magnezyumdur. Magnezyum oksit, yaygın magnezyum bileşiklerinin en yüksek ağırlıkça magnezyum içeriğine (%60 Mg) sahiptir, bu nedenle takviye için maliyet etkinliği yüksektir.
2. Fiziksel ve kimyasal özellikler (liste şeklinde)
• Görünüm — Beyazdan kirli beyaza ince toz.
• Koku — Kokusuz.
• Moleküler ağırlık — 40,30 g/mol.
• Erime noktası — 2852°C.
• Suda çözünürlük — 30°C'de 0,0086 g/100 mL (çok düşük; yüzeyde Mg(OH)₂ oluşturur, bu da çözünmeyi daha da sınırlar).
• Diğer çözücülerde çözünürlük — Seyreltik asitlerde çözünür (Mg²⁺ tuzları oluşturur); etanolde çözünmez.
• pH (%1 süspansiyon) — Yaklaşık 10,5 (bazik).
• Yoğunluk — 3,58 g/cm³.
• Higroskopiklik — Yavaşça havadan nem ve CO₂ emerek magnezyum hidroksit ve magnezyum karbonat oluşturur.
• Özgül yüzey alanı — "Hafif" kaliteler için yüksek; "ağır" kaliteler için düşük.
3. Gıda uygulamaları ve tipik kullanım düzeyleri (liste şeklinde)
• Toz gıdalarda (tuz, şeker, baharat, süt tozu) topaklanmayı önleyici madde — Ağırlıkça %0,1-0,5.
• Magnezyum takviyesi (kahvaltılık gevrekler, bebek maması, besleyici barlar) — Porsiyon başına 50-200 mg Mg sağlar.
• Gıda işlemede pH düzenleyici — Sodyum veya kalsiyum eklemeden pH'ı yükseltmek için küçük miktarlarda (%0,01-0,1).
• Şeker rafinasyonu — Berraklaştırıcı madde olarak kullanılır (kalsiyum oksitten daha az yaygındır).
• Maden suyu karbonatlama — Magnezyum kaynağı olarak; karbonik asit ile reaksiyona girerek çözünür magnezyum bikarbonat oluşturur.
• Besin takviyeleri (tabletler, kapsüller) — Elementel magnezyum kaynağı olarak.
• Gıda ambalajı (nem emiciler) — Bazı gıda sınıfı silika jel alternatiflerinde kurutucu olarak.
4. Yasal Durum ve Güvenlik (paragraf Şeklinde)
Magnezyum oksit, AB'de topaklanmayı önleyici madde, pH düzenleyici ve magnezyum kaynağı olarak kullanılmak üzere gıda katkı maddesi (E530) olarak onaylanmıştır. ABD'de, 21 CFR 184.1431 uyarınca GRAS (Genel Olarak Güvenli Kabul Edilen) statüsündedir. JECFA, düşük toksisitesi nedeniyle bir ADI (Kabul Edilebilir Günlük Alım Miktarı) belirlememiştir; magnezyum temel bir besin maddesidir. Yetişkinler için takviye magnezyumun üst sınırı (UL) günde 350 mg'dır, ancak gıda kaynaklarından (güçlendirilmiş gıdalar dahil) alınan magnezyumun emilimi düzenlendiği için bu miktar sınırlı değildir. Yutulduğunda, magnezyum oksit mide asidiyle reaksiyona girerek kısmen emilen magnezyum klorür oluşturur. Yüksek dozlarda (1-2 g MgO'nun üzerinde), magnezyum hidroksite benzer bir müshil etkisi gösterir. Bununla birlikte, topaklanmayı önleyici kullanımlar çok küçük miktarları (porsiyon başına miligram) içerir ve müshil eşiğinin çok altındadır. Güçlendirilmiş gıdalarda, tipik olarak eklenen magnezyum miktarı porsiyon başına 50-200 mg'dır ve bu çoğu birey için güvenlidir. Böbrek hastalığı olan kişilerde magnezyum birikimi olabilir ve bu kişiler bir doktora danışmalıdır. Kalsiyum oksidin aksine, magnezyum oksit aşındırıcı değildir; standart toz önlemleriyle kullanımı güvenlidir.
